Παναγιώτης Δόβρης: «Δεν είμαι στρατευμένος καλλιτέχνης»

Από τον Ηλία Αραβίδη

Φωτογραφία: Κωνσταντίνος Μπίκος

Το τυχαίο είναι πιθανό, κάποιες φορές, να γεννήσει θαύματα. Αυτό είναι το μότο του συνθέτη και τραγουδοποιού Παναγιώτη Δόβρη

που μίλησε στο Thea Magazine και στον Ηλία Αραβίδη για το μουσικό του ταξίδι που μόλις τώρα ξεκινάει. Ο «μικρός συνθέτης» μεγάλωσε, λοιπόν, γνώρισε το ηχόχρωμα της κλασικής κιθάρας, του σαξοφώνου και του πιάνου, σπούδασε στο Τμήμα Μουσικών Σπουδών του Ιονίου Πανεπιστημίου και είναι καθ’ όλα έτοιμος να μας ταξιδέψει με την ευρεία γκάμα των δικών του ταργουδιών.

Παναγιώτη, υπάρχουν κριτήρια ποιότητας στη μουσική δημιουργία;

Καλησπέρα Ηλία. Να σου πω την αλήθεια, δεν ξέρω αν υπάρχουν κάποια συγκεκριμένα  κριτήρια σύμφωνα με τα οποία μπορεί να κριθεί η ουσιαστική ποιότητα σε ενα έργο τέχνης, πόσο μάλλον όσον αφορά τη μουσική. Ο καθένας κρίνει εντελώς υποκειμενικά την τέχνη και έτσι πρέπει να γίνεται αφού οι άνθρωποι είναι διαφορετικοί μεταξύ τους και έχουν διαφορετικά γούστα.

Πάντως ο τρόπος με τον οποίο πιστεύω ότι κρίνεται ένα τραγούδι είναι διαχωρίζοντας τα συστατικά από τα οποία είναι φτιαγμένο. Το πρώτο νομίζω είναι η θεματολογία. Στη συνέχεια, ο στίχος. Τι μηνύματα περνάει, πόσο δουλεμένος είναι στο λεξιλόγιο, στη ρυθμολογία του αλλά και στον τρόπο που σε παραπέμπει στη σκέψη του εκάστοτε καλλιτέχνη. Ένα ακόμα στοιχείο είναι η μουσική στην οποία εντάσσεται και η ενορχήστρωσή του.

Ίσως επίσης ένα από τα κριτήρια περί της ποιότητας να είναι ο χρόνος που βρίσκεται εν ζωή ένα τραγούδι. Δηλαδή η διαχρονικότητά του. Φυσικά εδώ πάμε σε άλλα μονοπάτια, γιατί πολλά μπορεί να παίξουν ρόλο στη διαχρονικότητα ενός έργου όπως η πολιτική, κοινωνική και οικονομική κατάσταση αλλά και η συγκεκριμένη περίοδος στην οποία δημιουργήθηκε.

Επιπλέον, εκτός από τον τρόπο δημιουργίας ενός τραγουδιού είναι σημαντικός και ο λόγος για τον οποίο δημιουργήθηκε. Η τέχνη κατά τη γνώμη μου οφείλει να εξελίσσει τον άνθρωπο τόσο συναισθηματικά όσο και νοητικά.

Γενικά, πιστεύω στην διαφορετικότητα και στην εξέλιξη. Θέλω ο καλλιτέχνης να προσθέσει και κάτι νέο στο έργο του. Να μη ακολουθεί μόνο την πεπατημένη ώστε να μη ξεβολευτεί και χάσει την ευκολία του. Μια τέχνη που δεν στοχεύει στο καλύτερο παρακμάζει και η ίδια, αλλά και χάνει προοδευτικά την δύναμή της. Άλλωστε η ιστορία της τέχνης έχει να μας δείξει ένα σωρό παραδείγματα ανθρώπων οι οποίοι εξέλιξαν την ουσία της τέχνης και δικαίως έμειναν στην ιστορία. Από τον Μπαχ, τον Μπετόβεν και τον Στραβίνσκι, τον Τσάρλι Πάρκερ με τον Μάιλς Ντέιβις, αλλά και τους Μπίτλς, τους Στόουνς και πολλούς ακόμα.

 

Όντας εν ενεργεία τραγουδοποιός, μπορείς να καθορίσεις τι συνιστά ένα επιτυχημένο τραγούδι ή μια μουσική σύνθεση;

Δεν νομίζω να υπάρχει καθορισμένη συνταγή, ή αυτό που λέμε το μυστικό της επιτυχίας, αλλά αν υπάρχει, σίγουρα δεν το έχω στο τσεπάκι. Η επιτυχία είναι μία συνεχής ανηφόρα. Επιτυχία είναι να καταφέρνεις να γίνεσαι όλο και καλύτερος αλλά και πιο ολοκληρωμένος.

 

Τα τραγούδια σου, που άλλοτε είναι μελαγχολικά και άλλες φορές αποπνέουν μια μαχητική αισιοδοξία, έχουν κάποια κοινωνική στόχευση; Πιστεύεις πως η καλλιτεχνική δημιουργία οφείλει να είναι στρατευμένη;

Γράφω ό,τι νιώθω. Σίγουρα σκεπτόμενος σε κάθε περίπτωση. Ίσως κάποια από τα τραγούδια μου να έχουν μία στόχευση συνειδητά ή και όχι μερικές φορές. Αφήνω το υλικό να με ταξιδέψει και να με πάει όπου πρέπει.

Νομίζω πάντως πως είναι μεγάλη παγίδα οτι τα πάντα πρέπει να έχουν μία κοινωνικοπολιτική στόχευση. Δεν ισχυρίζομαι ότι είναι κακό οι καλλιτέχνες να έχουν ιδεολογία, ίσα ίσα που πιστεύω ότι επιβάλλεται να είναι συνειδητοποιημένοι, αλλά ότι η τέχνη δεν έχει, σίγουρα.

 

Καθώς λέγεται, η επιτυχία είναι μισό κομμάτι έμπνευση και αντιστρόφως ανάλογη ποσότητα πνευματικής εργασίας. Εσύ, πώς αποφασίζεις να γράψεις ένα τραγούδι και με ποια διαδικασία το ολοκληρώνεις;

Δεν κατάλαβα ποτέ τι είναι η έμπνευση ακριβώς και αν υπάρχει τελικά, πότε έρχεται και με τι συνδέεται. Σίγουρα πάντως είναι ένα σύνθετο σύμπλεγμα ερεθισμάτων. Πάντως υπάρχουν φορές που πετάγομαι από τον ύπνο για να σημειώσω ένα στιχάκι ή να γράψω μία μικρή μελωδία. Το σπίτι έχει γεμίσει από αυτά τα μικρά χαρτάκια. Ή τυχαίνει να περπατάω στο δρόμο και να σφυρίζω μία μελωδία. Την ηχογραφώ πρόχειρα στο κινητό. Μπορεί να χρησιμεύσει, μπορεί και όχι. Όταν αισθάνομαι δημιουργικός παίρνω αυτές τις μικρές ιδέες και παίζω ένα παιχνίδι. Σαν να φτιάχνω παζλ μερικές φορές. Κάπως έτσι πάντως γίνεται η αρχή. Στα ξαφνικά. Η συνέχεια είναι πιο μεθοδική. Ξεκινώντας με μία φράση, φτιάχνω μία μουσική φράση, ανάλογα με το νόημά της ή με το νόημα που θα ήθελα εγώ να της δώσω. Εκείνη με τη σειρά της θα ανοίξει τον ορίζοντα του τραγουδιού για να βγουν και άλλα λόγια και έτσι με αυτό το πλέξιμο φτάνω πολλές φορές να έχω γράψει κάτι που λίγες ώρες πριν δεν είχα στο νου μου να γράψω. Αυτά όταν είναι δική μο και η μελωδία αλλά και οι στίχοι. Υπάρχεί βέβαια και η άλλη περίπτωση στην οποία θέλω να βάλω μουσική σε στίχους κάποιου άλλου. Εκεί τα πράγματα είναι διαφορετικά. Ο στίχος έχει ρυθμό και μελωδικότητα. Πάντα πάρχει το κλειδί για να την ξεκλειδώσεις. Άλλοτε το βρίσκεις εύκολα και άλλοτε είναι κρυμμένο στα πιο απίθανα σημεία.

 dovris1

Σε σχέση πάντοτε με την καθεστηκύια τάξη πραγμάτων στην μουσική βιομηχανία της χώρας μας, τι πιστεύεις πως έχει ανάγκη ένας καλλιτέχνης, νέος όπως εσύ, για να αναγνωριστεί;

Σίγουρα χρειάζεται πείσμα, υπομονή, επιμονή, αγάπη, αφοσίωση και χρόνο.
Όπως γράφει και ο Σωκράτης Μάλαμας:
“Τίποτα δεν χάθηκε ποτέ από κανέναν, ούτε ένα αστέρι δεν ξεστράτησε ποτέ.”
Από κει και πέρα χρειάζεται χώρο και αέρα για να καταφέρει να αναπνεύσει. Φυσικά η βοήθεια από τους παλαιότερους και ήδη καταξιωμένους στο χώρο μπορεί να σε ανεβάσει αρκετά σκαλοπάτια που θα ίδρωνες για να ανεβείς μόνος σου.

 

Υπάρχει μια σεβαστή μερίδα ανθρώπων που αισθάνεται πως υπάρχει υπερπληθώρα νέων τραγουδιστών και μουσικών κομματιών με εξαιρετικά μέτρια έως κακή σκηνική παρουσία και στιχουργική αξία. Εσύ, τι άποψη έχεις επ’ αυτού;

Η κοινωνία αποτελείται από ανθρώπους πολύ διαφορετικούς ως προς το οικονομικό επίπεδο, την μόρφωση, την εργασία, τον τόπο διαμονής και καταγωγής κ.λπ. Δεν θα μπορούσαμε όλοι να ακούμε την ίδια μουσική και ούτε θα έπρεπε φυσικά. Ακόμα και το πιο ανούσιο τραγούδι είναι αποδεχτό γιατί αυτό θέλει η εποχή. Να γράφονται τραγούδια, να μένουν τρεις μήνες και μετά να πετιούνται. Ακόμα και στατιστικά να το δεις είναι πολύ δύσκολο να μιλάμε για κάποιο ποιοτικό έργο.

Έχοντας αποφασίσει να ασχοληθείς με το λεγόμενο «έντεχνο» τραγούδι, τι είναι αυτό που σε τράβηξε αρχικώς σε αυτό το είδος; Θα πειραματιζόσουν με άλλες φόρμες;

 

Μου αρέσουν τα παντρέματα, οι συνδυασμοί των ήχων, της φόρμας αλλά και της παράδοσης. Από κει άλλωστε προέρχεται και ο όρος “έντεχνο”, που πρωτοαναφέρθηκε με την δημιουργία της ελληνικής εθνικής σχολής από τον Μανώλη Καλομοίρη, τον Γεώργιο Λαμπελέτ και κάποιους ακόμα συνθέτες στις αρχές του 20ου αιώνα, με σκοπό την χρήση στοιχείων της παράδοσης στις μουσικές φόρμες της τότε κλασικής μουσικής. Φυσικά και δεν σημαίνει ότι όλα τα υπόλοιπα είναι άτεχνα.

 

Ποιο είναι το βασικό σου κίνητρο για να συνεργαστείς με έναν άλλο καλλιτέχνη και με ποια κριτήρια τον επιλέγεις;

Γενικά οι συνεργασίες δεν είναι το φόρτε μου. Είμαι λίγο control freak και θέλω όλα να περνάνε από τα χέρια μου. Δυστυχώς. Είναι καλό να είμαστε συνεργατικοί για να πετύχουμε όμορφα αποτελέσματα σε κάθε τομέα.

Το πιο συμμαντικό σε μία συνεργασία, κατ’ εμέ, είναι η αλληλοκατανόηση και η αλληλοεκτίμηση. Ή πιο απλά, να μιλάμε στο ίδιο μήκος κύματος. Είναι ωραίο να καταλαβαίνει ο ένας τον άλλον. Μετά φυσικά, όσον αφορά μία δισκογραφική δουλειά, παίζει ρόλο το πως ακριβώς έχω στο μυαλό μου το τραγούδι ως συνθέτης.

Στην τελευταία μου δουλειά είχα την τιμή να συμμετέχουν ο Βασίλης Πρατσινάκης αλλά και η Έλενα Βασιλειάδη. Επίσης σημαντική για μένα ήταν και η συνύπαρξη επί σκηνής με τον Μίλτο Πασχαλίδη και τον Θάνο Μικρούτσικο στην Κέρκυρα.

 

Ετοιμάζεις κάποια νέα δουλειά αυτόν τον καιρό;

Πριν από 2 περίπου μήνες κυκλοφόρησε ο νέος μας δίσκος με τίτλο “Γραμμές που σβήνουν” σε στίχους του Κωνσταντίνου Χρυσανθάκη και μουσική δική μου. Αυτό τον καιρό δεν έχω ακόμα κάτι στα σκαριά, λόγω και της στρατιωτικής μου θητείας η οποία θα παγώσει για λίγο τα πράγματα, υπάρχουν όμως αρκετά τραγούδια και ιδέες στο συρτάρι που περιμένουν υπομονετικά τη σειρά τους.

 

Κλείνοντας, πώς ονειρεύεσαι τον εαυτό σου σε 5 χρόνια από σήμερα;

Δεν ξέρω. Πάντα με δυσκόλευαν αυτού του είδους οι ερωτήσεις. Πολλά γίνονται σε 5 χρόνια. Σίγουρα πάντως με ονειρεύομαι καλύτερο, πιο ολοκληρωμένο και πιο σίγουρο για τις επιλογές μου. Ευχαριστώ πολύ.

 

Facebook: Dovris Panagiotis

Youtube: Παναγιώτης Δόβρης

facebook

Main Office

  • Main Office

    Πραξιτέλους 4Α

  • Email

    Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.

  • Phone

    25515  52849